Tin tức

1. Ngày 10/02/2026, Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 12/2026/TT-BTC quy định trình tự, thủ tục giám định chi phí khám bệnh, chữa bệnh (KCB) bảo hiểm y tế (BHYT); biểu mẫu tổng hợp thanh toán, quyết toán và biện pháp thi hành Nghị định số 188/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT, với một số nội dung trọng tâm như:

Việc gửi, tiếp nhận hồ sơ đề nghị thanh toán chi phí KCB BHYT được thực hiện thông qua Cổng tiếp nhận dữ liệu của cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo đảm công khai, minh bạch lịch sử gửi - nhận, thông báo phản hồi và thời điểm bảo trì, tạm dừng hệ thống (nếu có). Danh mục liên thông dữ liệu được mã hóa theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế, áp dụng chuẩn và định dạng dữ liệu XML theo phụ lục ban hành kèm theo Thông tư, bảo đảm tính đồng bộ, chính xác và khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu.

Thông tư quy định rõ trình tự giám định chi phí KCB BHYT theo hai phương thức: Tự động và chủ động. Trong đó, phương thức giám định tự động ưu tiên tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát chi, kịp thời phát hiện các trường hợp không đủ điều kiện, không cung cấp hoặc không đủ căn cứ thanh toán, hoặc không đúng quy định của pháp luật. Đối với phương thức giám định chủ động, cơ quan BHXH thực hiện lập biên bản giám định và thông báo kết quả giám định trong thời hạn 5 ngày làm việc, bảo đảm rõ ràng, minh bạch, đúng quy định.

Đáng chú ý, Thông tư đã bổ sung quy định về cảnh báo gia tăng chi KCB bình quân, góp phần nâng cao năng lực phân tích, dự báo, kiểm soát chi phí, phòng ngừa nguy cơ mất cân đối quỹ BHYT. Công tác thanh toán, quyết toán chi phí KCB BHYT được quy định cụ thể về thời hạn, hồ sơ, trách nhiệm các bên. Việc thanh toán hằng quý được thực hiện trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được biên bản quyết toán đã ký và hóa đơn điện tử từ cơ sở KCB BHYT. Đối với các khoản chi vượt dự kiến, chi phí vướng mắc hoặc chi phí đề nghị thanh toán không đúng quy định, Thông tư nêu rõ nguyên tắc xử lý, bảo đảm đúng quy định pháp luật, bảo vệ an toàn Quỹ BHYT.

Tiếp đó, ngày 19/3/2026 Bộ Y tế ban hành Quyết định số 697/QĐ-BYT ban hành mẫu bảng kê chi phí KCB sử dụng tại các cơ sở KCB. Theo hướng dẫn của Bộ Y tế, trong một lượt KCB đối với mỗi người bệnh, cơ sở KCB lập 2 bảng kê chi phí KCB: 1 bản để lưu cùng với hồ sơ KCB của người bệnh và 1 bảng kê để cung cấp cho người bệnh.

Trường hợp cơ sở KCB đã triển khai bệnh án điện tử thì thực hiện lập bảng kê chi phí KCB bản điện tử để lưu trữ cùng hồ sơ bệnh án điện tử của người bệnh và cung cấp bảng kê cho người bệnh qua phương tiện, thiết bị điện tử, không phải lập bảng kê giấy. Bảng kê điện tử có ký số đầy đủ theo quy định thì có giá trị tương đương bản giấy. Trường hợp bảng kê giấy có chữ ký trực tiếp (ký tay) của người bệnh được cơ sở KCB chuyển thành file điện tử (scan) và có ký số xác thực của cơ sở KCB thì có giá trị như bản điện tử để lưu trữ cùng bệnh án điện tử của người bệnh, thay thế cho bản giấy.

Các cơ sở KCB chỉ kê những mục có phát sinh chi phí và giữ nguyên số thứ tự mã mục quy định trong mẫu bảng kê chi phí KCB.

Kèm theo Quyết định ban hành mẫu, Bộ Y tế cũng ban hành phụ lục hướng dẫn kỹ thuật ghi bảng kê, trong đó, hướng dẫn chi tiết cách ghi Bảng kê chi phí KCB đối với người tham gia BHYT. Theo đó, các cơ sở KCB sử dụng thông tin hành chính tra cứu được trên Cổng tiếp nhận dữ liệu của BHXH Việt Nam (gọi tắt là Cổng BHXH) hoặc thông tin trên thẻ BHYT bản giấy (áp dụng đối với đối tượng QN, CA, CY mà khi tra cứu Cổng BHXH không có thông tin) tại thời điểm tiếp đón người bệnh đến KCB để lấy thông tin hành chính khi lập bảng kê chi phí KCB. Trường hợp trong quá trình điều trị, người bệnh cung cấp thông tin thẻ BHYT có sự thay đổi thông tin hành chính và đã được cơ quan BHXH cập nhật thì cơ sở KCB thực hiện cập nhật lại theo thông tin mới.

Với mã thẻ BHYT, cơ sở KCB thực hiện tra cứu thông tin trên Cổng BHXH để lấy thông tin mã thẻ BHYT tra cứu được tại thời điểm tiếp đón người bệnh. Trường hợp tra cứu mà có thông tin từ 2 mã thẻ BHYT trở lên thì cơ sở KCB sử dụng mã thẻ có thời hạn sử dụng của thẻ phù hợp với thời điểm mà người bệnh đến KCB nhằm bảo đảm quyền lợi cho người tham gia BHYT,…

Có thể nói, Thông tư số 12/2026/TT-BTC là bước ngoặt trong giám định điện tử BHYT, tái cấu trúc toàn bộ quy trình theo hướng số hóa, tự động, minh bạch, thời gian thực. Thông tư này phối hợp cùng Quyết định số 697/QĐ-BYT đã tạo nên khung pháp lý đồng bộ về cả tài chính và chuyên môn cho công tác BHYT trong năm 2026.

2. Để triển khai Thông tư số 12/2026/TT-BTC, Quyết định số 697/QĐ-BYT đảm bảo đúng tiến độ và quy định, cần có lộ trình cụ thể với từng giai đoạn: (1) Giai đoạn 1: Tổ chức hội nghị triển khai nội dung Thông tư số 12/2026/TT-BTC, Quyết định số 697/QĐ-BYT cho cán bộ chủ chốt, Phòng Tài chính kế toán và Phòng Kế hoạch tổng hợp. Rà soát lại các quy trình nội bộ tại bệnh viện để tương thích với các quy định mới. (2) Giai đoạn 2: Cập nhật phần mềm quản lý bệnh viện (HIS) và phần mềm giám định BHYT theo các mã hiệu và định mức mới. Kiểm tra việc kết nối dữ liệu giữa cơ sở KCB và cổng tiếp nhận dữ liệu của BHXH Việt Nam.

Nhận thức rõ ý nghĩa của 2 văn bản này, thời gian qua Bệnh viện 19-8 đã tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc.

Đối với Thông tư số 12/2026/TT-BTC, đã giao Phòng Tài chính kế toán rà soát, hoàn thiện bảng tổng hợp đề nghị thanh toán và báo cáo quyết toán chi phí KCB BHYT; Phòng Kế hoạch tổng hợp, Phòng Vật tư - Thiết bị y tế và Khoa Dược phối hợp chuẩn hóa các danh mục liên quan gồm danh mục bộ phận chuyên môn, nhân lực thực hiện KCB, dịch vụ kỹ thuật, thuốc, vật tư y tế, máu - chế phẩm máu và trang thiết bị y tế, bảo đảm dữ liệu liên thông phục vụ thanh toán BHYT theo đúng quy định mới. Đồng thời, hệ thống phần mềm quản lý bệnh viện được rà soát, cập nhật để đáp ứng việc đẩy dữ liệu XML qua Cổng giám định BHYT.

Đối với Quyết định số 697/QĐ-BYT, nội dung trọng tâm được quán triệt với các khoa, trung tâm và Viện Tim mạch là kiểm tra thông tin thẻ BHYT tại 2 thời điểm: khi tiếp đón người bệnh và trước khi người bệnh ra viện đối với điều trị nội trú. Việc kiểm tra tại 2 thời điểm giúp tổng hợp chính xác chi phí KCB trong các trường hợp thay đổi thời hạn thẻ, thay đổi mức hưởng hoặc người bệnh có nhiều mã thẻ BHYT trong cùng một đợt điều trị. Ngoài ra, các đơn vị liên quan tiếp tục phối hợp triển khai mẫu bảng kê mới, xây dựng gói thiết bị y tế theo từng dịch vụ kỹ thuật, thực hiện ký số đối với người lập bảng kê và kế toán viện phí theo đúng lộ trình Bệnh viện đã đề ra.

Việc triển khai kịp thời các nội dung của Thông tư số 12/2026/TT-BTC và Quyết định số 697/QĐ-BYT nêu trên đã góp phần bảo đảm hồ sơ thanh toán BHYT của Bệnh viện được tổng hợp đầy đủ, chính xác, hạn chế sai sót trong quá trình giám định và bảo đảm quyền lợi cho người bệnh.

_Phòng Kế hoạch tổng hợp_